Avtoturargoh — bozor yetukligining yangi mezoni: nega Toshkentga endi faqat kvadrat metr yetarli emas

Toshkent jadal sur’atlarda o‘zgarib bormoqda. So‘nggi yillarda shahar yanada zichlashdi, dinamiklashdi, transport oqimi keskin oshdi. Poytaxtning turli hududlarida yangi turar-joy majmualari barpo etilmoqda, arxitektura zamonaviylashmoqda, fasadlar esa yanada ifodali tus olmoqda. Biroq loyihalar sifati oshgani sari bir necha yil avval ikkinchi darajali deb qaralgan masala kun tartibiga chiqmoqda. Bu — avtoturargoh masalasi.

Avtomobil bum: hovlilar dam olish hududidan avtoturargohga aylanmoqda

O‘zbekistonda avtomobillar soni barqaror oshib bormoqda va ularning katta qismi aynan Toshkent hissasiga to‘g‘ri keladi. Bugun deyarli har bir oila avtomobilni hashamat emas, balki kundalik hayotning ajralmas qismi sifatida ko‘radi. Biroq shahar infratuzilmasi bu sur’atga har doim ham moslashib ulgurmayapti.

Dastlab dam olish va muloqot uchun mo‘ljallangan hovlilar tobora tartibsiz to‘xtash joylariga aylanmoqda. Avtomobillar yo‘laklar bo‘ylab saf tortadi, kirish-chiqishlarni to‘sadi, harakatni qiyinlashtiradi va qo‘shnilar o‘rtasida ziddiyat keltirib chiqaradi.

Bugun ayonki, Toshkent amalda yirik megapolis qoidalari asosida yashamoqda. Ammo infratuzilma yechimlari har doim ham bu maqomga mos emas.

Avtoturargoh ko‘chmas mulk likvidligiga qanday ta’sir qiladi?

Kvartira xarid qilayotganda ko‘pchilik, odatdagidek, kvadrat metr narxini taqqoslaydi. Reja, qavat, derazadan manzara — bular e’tiborga olinadi. Ammo yaqin yillarda hal qiluvchi ahamiyat kasb etadigan savol tobora dolzarb bo‘lmoqda: avtomobil qayerda turadi?

Yaxshi o‘ylab rejalashtirilmagan avtoturargoh infratuzilmasi nafaqat kundalik qulaylikka ta’sir qiladi. Bu omil asta-sekin ko‘chmas mulk likvidligida ham aks eta boshlaydi. Yetarli mashina o‘rinlari bo‘lmagan uyda joylashgan kvartira vaqt o‘tishi bilan ijarachilar va xaridorlar uchun kamroq jozibador bo‘lib qoladi.

Avtomobillashuv sur’ati oshib borayotgan sharoitda turargoh tanqisligi tizimli muammoga aylanmoqda. Demak, bu omil bevosita obyekt qiymatiga ta’sir ko‘rsatadi.

Yaqin 5-10 yil ichida yerosti parkiniga ega turar-joy majmualari bilan bunday imkoniyat bo‘lmagan loyihalar o‘rtasidagi farq bugungidan ancha yaqqol seziladi. Kelajakni o‘ylaydigan xaridor esa bu parametrni allaqachon investitsion strategiyaning bir qismi sifatida ko‘rib chiqmoqda.

Bu shunchaki qulaylik emas — iqlimiy xavflardan himoya

Masala faqat qulaylik bilan cheklanmaydi. Avtomobillardan xoli hovli — bu bolalar xavfsizligi, erkin yo‘laklar, tezkor xizmatlarning to‘sqinliksiz ishlashi demakdir. Bu — saqlab qolingan jamoat makoni va boshqacha yashash madaniyati.

Amaliy jihati ham bor. Toshkent iqlimi keskin. Yozda havo harorati +45 darajadan oshadi. Quyosh ostida qolgan avtomobil qizib ketadi, salon elementlari va elektronika tezroq eskiradi. Qish mavsumida esa namlik, yog‘ingarchilik, harorat tebranishi, muzlash va yuqori namlik kuzov, osma tizim va texnik uzellarga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Namlik va kondensat doimiy ta’siri korroziyani tezlashtiradi.

Shu ma’noda yerosti yoki yopiq avtoturargoh hashamat emas, balki avtomobil xizmat muddatini uzaytirish vositasidir.

Kvadrat metrdan — to‘liq yashash muhitiga

Jahon amaliyotida avtoturargoh turar-joy loyihasining majburiy infratuzilma qismi sifatida qaraladi. Yerosti parkini qurish murakkab va qimmat jarayon. Bu qo‘shimcha muhandislik yechimlari, ventilyatsiya, gidroizolyatsiya, mustahkam konstruksiyalar va puxta logistika talab qiladi.

Yetuk bozorlarda bunday yechimlar ortiqcha foyda manbai sifatida emas, balki developerning kelajakdagi aholiga nisbatan mas’uliyat darajasi sifatida qabul qilinadi.

Bugun Toshkentdagi ayrim loyihalar ham aynan shu yondashuv asosida rivojlanmoqda. Bozor oddiy kvadrat metr sotishdan bosqichma-bosqich to‘liq shahar muhiti yaratishga o‘tmoqda.

Shunday yondashuvni namoyish etayotgan kompaniyalar qatorida Dreamland Development ham bor. Kompaniya asoschisi Tofik Omarov uchun avtoturargoh marketing elementi emas, balki zamonaviy turar-joy majmuasining infratuzilma me’yoridir.

«Shahar odatiy loyihalash standartlaridan tezroq rivojlanmoqda. Agar biz avtoturargohni ikkinchi darajali funksiyaga tenglashtirsak, kelajakdagi nizolarni o‘zimiz yaratgan bo‘lamiz», — deydi Tofik Omarov.

Uning ta’kidlashicha, developer bitim tuzilgan payt uchun emas, o‘n yilliklar uchun ishlaydi. Aholining real turmush tarzini inobatga olgan holda muhit yaratilsa, obyektning barqaror qiymati shakllanadi.

«Biz shunchaki kvadrat metr qurmaymiz. Biz yashash ssenariysini barpo etamiz. Agar inson uchun avtomobil joyi puxta o‘ylab chiqilmagan bo‘lsa, demak muhit to‘liq loyihalanmagan», — deya qo‘shimcha qiladi u.

Raqamlarda ifodalangan yondashuv

Dreamland Development O‘zbekiston bozorida o‘n yillik faoliyati davomida barqaror loyihalar portfelini shakllantirdi va avtoturargoh masalasida tizimli yondashuvni amalda namoyish etdi.

Kompaniyaning amalga oshirilgan loyihalaridan biri — Dreamland Aviasozlar Plaza (Yashnobod tumani, Beshariq ko‘chasi, 68). 0,485 gektar maydonda joylashgan majmua 12 qavatli uyda 193 ta kvartirani o‘z ichiga oladi. Loyihada 43 ta yerosti mashina o‘rni kadastr asosida rasmiylashtirilgan. Bu hovlini avtomobillardan xoli qilish va transport oqimini tartibga solish imkonini berdi.

Qurilayotgan loyihalarda esa yondashuv yanada kuchaytirilgan.

Dreamland Parkent (Yashnobod tumani, Parkent ko‘chasi, 327B; foydalanishga topshirish — 2025 yil IV chorak) loyihasida 207 ta yerosti mashina o‘rni ko‘zda tutilgan.

Dreamland Do‘stlik (Yashnobod tumani, Osh ko‘chasi; topshirish — 2025 yil IV chorak va 2026 yil IV chorak) loyihasida har bir bosqich uchun 61 tadan yerosti mashina o‘rni rejalashtirilgan.

Ayniqsa Dreamland Aeroport (Sergeli tumani, Kumarik ko‘chasi, 29; topshirish — 2027 yil I chorak) loyihasi e’tiborga molik. Bu hududda qurilish zichligi va transport yuklamasi masalasi dolzarb. Muammo 200 o‘rinli yerosti parkinini barpo etish orqali tizimli hal etilmoqda. Bu kelajakda hovlining ortiqcha yuklanishini oldini olish va yashash maydonini avtomobillardan emas, insonlardan iborat muhit sifatida saqlash imkonini beradi.

Loyihalarda shunchaki yerosti to‘xtash joyi emas, balki yangi avlod infratuzilmasi ko‘zda tutilgan:

• elektromobillar uchun quvvatlash stansiyalari;
• tashkil etilgan ventilyatsiya tizimi;
• zamonaviy yoritish;
• videokuzatuv;
• parkin hududida avtomoyka.

Bu yerda yerosti parkin yordamchi element emas, balki arxitektura konsepsiyasining ajralmas qismi va loyiha darajasining ko‘rsatkichidir.

Xaridor nimalarga e’tibor qaratishi kerak?

Bugun Toshkent ko‘chmas mulk bozori yetuklik bosqichiga kirib bormoqda. Xaridorlar talabchan, investorlar esa detallarni chuqurroq tahlil qilmoqda. Raqobat kuchaymoqda va faqat kvadrat metr emas, puxta infratuzilma taklif qilgan loyihalar ustunlikka ega bo‘lmoqda.

Avtoturargoh asta-sekin turar-joy majmuasining yetuklik belgisi bo‘lib bormoqda. Agar u yo‘q yoki yetarli emas bo‘lsa — bu qisqa muddatli yondashuvdan dalolat. Agar mashina o‘rinlari dastlabki bosqichdan rejalashtirilgan bo‘lsa, hovli avtomobillardan xoli bo‘lsa, muhandislik yechimlari konsepsiya darajasida o‘ylangan bo‘lsa — bu strategik fikrlashni anglatadi.

Xaridor bugun oddiy savollarni berishi muhim: nechta mashina o‘rni ko‘zda tutilgan, ularning kvartiralar soniga nisbati qanday, hovli avtomobillardan xoli bo‘ladimi, kirish-chiqish qanchalik qulay? Bu parametrlar yashash qulayligi va obyektning kelajakdagi likvidligiga bevosita ta’sir qiladi.

Toshkent rivojlanish sur’ati va avtomobillashuv darajasi bo‘yicha allaqachon megapolisga aylangan. Endi navbat — shahar infratuzilmasining ham shu sur’atlarga moslashishiga. Bu jarayonda aynan developerlar sifatning yangi mezonini shakllantirmoqda.

Avtoturargoh endi qo‘shimcha afzallik emas. U zamonaviy yashash muhitining zarur elementi va loyiha kelajakka qanchalik tayyor ekanining ko‘rsatkichiga aylanmoqda.

Dreamland Development konsepsiyasi va amalga oshirilgan loyihalar haqida batafsil ma’lumot kompaniyaning rasmiy saytida taqdim etilgan: https://dreamd.uz.