“Portlovchi hudud” atamasi jarangdor eshitiladi, biroq bugungi vaziyatni aniq ifodalaydi: Jizzax va Surxondaryo viloyatlarida ko‘chmas mulk bozoridagi faollik haqiqatan ham keskin oshmoqda. Bitimlar soni ko‘paymoqda, investorlar yangi lokatsiyalarga e’tibor qaratmoqda, narxlar esa sekin, ammo barqaror o‘sib bormoqda.

Bu jarayonning sabablari murakkab va ko‘p omilli. Talabning oshishiga demografik o‘zgarishlar, hududlarning iqtisodiy rivoji, infratuzilma loyihalarining ishga tushirilishi hamda yer va uy-joyning nisbatan qulayligi ta’sir qilmoqda. Investorlar uchun muhim jihat shundaki, bu vaqtinchalik sakrash emas, balki yangi imkoniyatlar va xatarlarni shakllantirayotgan barqaror trenddir.

Quyida Jizzax va Surxondaryoda ko‘chmas mulkka talab nega oshayotgani, qaysi obyektlar ko‘proq xarid qilinayotgani va investorlar uchun qanday rivojlanish ssenariylari mavjudligini batafsil ko‘rib chiqamiz.

Trend ko‘lami va raqamlar bilan tasdiq

Ma’lumotlar bozordagi faollik real oshganini ko‘rsatmoqda. CERR hamda valyuta bo‘yicha hisobotlarga ko‘ra, so‘nggi bir yil ichida Jizzax viloyatida bitimlar soni 29,9 foizga, Surxondaryoda esa 17,7 foizga oshgan.

Ko‘chmas mulk narxlari ham o‘sishni namoyish qilmoqda: Jizzax viloyatida ular 11,7 foizga, Surxondaryoda esa 10,9 foizga ko‘tarilgan. Bu ko‘rsatkichlar rasmiy bitimlar reyestrlari, mahalliy platformalar tahlili va e’lonlar monitoringiga asoslangan bo‘lib, investorlar uchun ishonchli yo‘nalish vazifasini bajaradi.

Bitimlar va narxlarning o‘sishi hududlarga bo‘lgan qiziqish tasodifiy emasligini, bozor haqiqatan ham jonlanayotganini ko‘rsatadi.

Jizzax va Surxondaryoda talab oshishining asosiy sabablari

Talabning o‘sishiga bir nechta muhim omillar ta’sir qilmoqda:

  • Iqtisodiy omillar — mahalliy biznes rivoji, aholining ichki migratsiyasi, investitsiya loyihalari, infratuzilmaning yaxshilanishi uy-joy va tijorat ko‘chmas mulkiga bo‘lgan ehtiyojni oshirmoqda.
  • Investitsion jozibadorlik — bu hududlarda narxlar Toshkent yoki Samarqandga nisbatan ancha past, biroq o‘sish salohiyati o‘rtacha ko‘rsatkichdan yuqori.
  • Davlat tashabbuslari — yo‘llar qurilishi, yangi turar-joy majmualari barpo etilishi, kommunal va ijtimoiy infratuzilmaning rivoji.
  • Likvidlik — obyektlar nafaqat uzoq muddatli egalik uchun, balki tezkor qayta sotish yoki ijaraga berish imkoniyati bo‘lgan aktiv sifatida ham talabgir.

Qaysi ko‘chmas mulklar ko‘proq talab qilinmoqda

Talab tuzilmasiga e’tibor qaratamiz:

  • Obyekt turlari — kvartiralar, xususiy uylar va yer uchastkalari. OLX va mahalliy platformalar ma’lumotlariga ko‘ra, investorlar orasida kvartiralar, mahalliy aholi orasida esa xususiy uylar ko‘proq xarid qilinmoqda.
  • Lokatsiyalar — Jizzaxda talab asosan tuman markazlari va shahar mavzelarida jamlangan; Surxondaryoda esa ma’muriy va transport tugunlariga yaqin hududlar yetakchi.
  • Narx diapazoni — obyekt turiga va joylashuviga qarab, so‘mda ham, dollarda ham takliflar mavjud.
  • Xaridorlar turi — boshqa hududlardan kelgan investorlar, mahalliy aholi, ko‘chib keluvchilar va qurilish kompaniyalari.

Xatarlar va chaqiriqlar

Talabning o‘sishi bilan birga muayyan xatarlar ham paydo bo‘lmoqda:

  • Infratuzilmaviy xatarlar — yo‘llar, kommunikatsiyalar va ijtimoiy infratuzilma talabga yetib ulgurmasligi mumkin.
  • Narx pufakchalari — bitimlar va narxlarning tez o‘sishi bozorning qizib ketish xavfini oshiradi.
  • Regulyator xatarlar — hududiy siyosat, yer ajratish qoidalari va qurilish ruxsatlariga oid o‘zgarishlar.
  • Iqtisodiy beqarorlik — agar talabning bir qismi spekulyativ bo‘lsa, narxlar keskin tebranishi mumkin.
  • Mahalliy omillar — qurilish sifati, xizmatlar mavjudligi va servis darajasi yirik shaharlarga nisbatan pastroq bo‘lishi ehtimoli bor.

Investorlar uchun imkoniyatlar

Hududlar bir qator qiziqarli investitsiya ssenariylarini taklif etmoqda:

  • Uzoq muddatli investitsiyalar — narxlar o‘sishi va infratuzilma rivoji hisobiga aktivlarni sotib olish.
  • Ijara uchun qurilish — turar-joy va tijorat maydonlari orqali daromad olish.
  • Yer uchastkalari — kelajakdagi qurilish yoki qayta sotish uchun.
  • Hamkorlik — mahalliy quruvchilar bilan ishlash, davlat qo‘llab-quvvatlash dasturlaridan foydalanish.
  • Diversifikatsiya — sarmoyalarni Toshkent, Samarqand va Jizzax hamda Surxondaryo kabi o‘sib borayotgan hududlar o‘rtasida taqsimlash.

Kelajak bo‘yicha prognoz

Bozor rivojining bir nechta ssenariysi mavjud:

  • Optimistik — infratuzilmaning yaxshilanishi, investitsiyalar oqimi va narxlarning davomli o‘sishi.
  • Neytral — keskin sakrashlarsiz barqaror o‘sish.
  • Xatarli — talabning sekinlashuvi yoki bozorning haddan tashqari qizib ketishi.

O‘sishni tezlashtirishi mumkin bo‘lgan omillar — transport loyihalari, yangi ishlab chiqarishlar va davlat tashabbuslari. Agar mavjud tendensiya saqlanib qolsa, Jizzax va Surxondaryo ko‘chmas mulk investitsiyalari uchun yangi “tortish nuqtalari”ga aylanishi mumkin.

Investorlar uchun tavsiyalar

Sarmoya kiritishdan oldin quyidagilarga e’tibor qaratish lozim:

real sotilgan obyektlar asosida bitimlarni chuqur tahlil qilish, faqat e’lonlar bilan cheklanmaslik;
Jizzax va Surxondaryo bozorini yaxshi biladigan mahalliy agent va ekspertlar bilan hamkorlik qilish;
infratuzilmani baholash: kommunikatsiyalar, yo‘llar va qurilish imkoniyatlari;
likvidlikni tekshirish: obyektni qanchalik tez qayta sotish yoki ijaraga berish mumkinligini aniqlash;
faqat mish-mishlarga tayanmaslik, daromadlilik modelini hisoblab, xatarlarni inobatga olish.

Bu hududlardagi vaziyat haqiqatan ham o‘ziga xos. Talab oshmoqda, narxlar ko‘tarilmoqda va investitsion imkoniyatlar tobora kengroq doira uchun ko‘rinib bormoqda.

Biroq muvaffaqiyat tizimli yondashuvni talab qiladi: ma’lumotlar tahlili, xatarlarni baholash va realistik daromad kutishlari. Ehtiyotkorlik bilan harakat qilinganda, Jizzax va Surxondaryo O‘zbekiston ko‘chmas mulk bozoridagi yangi investitsiya markazlariga aylanishi mumkin.